chấn thương thể thao là gì-8

Chấn thương thể thao là gì? Phân loại chấn thương và cách điều trị

Làm đẹp Sức khỏe Tập luyện

Tập gym, tập thể hình hay luyện tập thể thao thì đều có thể gặp phải những chấn thương từ nhẹ đến nguy hiểm. Chính vì vậy, trong bài viết dưới đây, Toshiko muốn chia sẻ với bạn đọc những thông tin hữu ích về chấn thương thể thao là gì, các loại chấn thương và cách để điều trị. Hãy cùng theo dõi nhé!

Chấn thương thể thao là gì?

chấn thương thể thao là gì-8

“Chấn thương thể thao là thuật ngữ đề cập đến các loại chấn thương thường xảy ra nhất trong khi chơi thể thao hoặc tập luyện. Mặc dù bộ phận nào trên cơ thể cũng có khả năng bị thương trong lúc bạn vận động, nhưng thuật ngữ này chủ yếu đề cập đến những chấn thương hệ thống cơ, xương, khớp và các mô liên quan như sụn, dây chằng. Chấn thương sọ não và tủy sống tương đối hiếm gặp khi chơi thể thao” – Theo ThS.BSNT Phạm Trung Hiếu.

Các chấn thương trong thể thao thường xảy ra ở người trẻ tuổi và trẻ em. Theo ước tính của Stanford Children’s Health, mỗi năm có hơn 3,5 triệu trẻ em và thanh thiếu niên bị thương khi tham gia các hoạt động thể chất. Và ⅓ số ca chấn thương ở trẻ em cũng liên quan đến thể thao.

Phần thân dưới có nhiều khả năng bị thương nhất (42%). Chấn thương ở các chi trên chiếm 30,3% thương tích, còn lại là chấn thương ở đầu và cổ.

>>> Có thể bạn quan tâm: Giải Đáp: Căng Cơ Sau Khi Tập Gym Có Lợi Ích Gì?

Các loại chấn thương thể thao thường gặp

Sau khi biết được chấn thương thể thao là gì thì những chấn thương khi chơi thể thao phổ biến nhất cũng là vấn đề bạn nên tìm hiểu. Cụ thể đó là:

Bong gân 

Bong gân mắt cá chân là hiện tượng các dây chằng hỗ trợ khớp bị giãn ra quá mức. Chấn thương này xảy ra khi người chơi bị té ngã và lật bàn chân vào trong, gây trật mắt cá ngoài.

Các dấu hiệu bong gân mắt cá chân gồm:

  • Mắt cá bị bầm tím, viêm nhiễm, sưng tấy;
  • Không có khả năng cử động một chi hoặc khớp;
  • Khớp lỏng lẻo, không ổn định.
  • Bong gân mắt cá chân có thể tự khỏi sau vài ngày nhưng nếu không được chăm sóc tốt, nguy cơ tái phát rất cao.

Căng cơ

Căng cơ là tên gọi khác của tình trạng cơ bị kéo. Chấn thương này xảy ra khi cơ bị căng quá mức có thể dẫn tới rách cơ, chủ yếu là cơ bắp chân, gân kheo, háng, lưng dưới và vai. Các triệu chứng bao gồm: đau, sưng, yếu, khó hoặc không thể sử dụng cơ.

Chấn thương háng

Đây là tình trạng 1 trong 5 nhóm cơ chạy dọc theo đùi trong bị rách hay đứt khi chơi các môn thể thao cường độ cao như bóng đá, bóng chuyền, tennis…

Nếu bị chấn thương háng, bạn sẽ cảm nhận được cơn đau dữ dội ở vùng háng, đùi, hông lan xuống đầu gối. Bạn cũng sẽ gặp khó khăn khi di chuyển và đi lại khập khiễng, khó có thể chạy nhảy hay vặn mình.

Những gì bạn cần làm lúc này là băng ép, chườm đá vùng bị chấn thương, đồng thời nghỉ ngơi hợp lý. Việc trở lại tập luyện quá sớm có thể khiến chấn thương nặng thêm.

Chấn thương đầu gối

chấn thương thể thao là gì-2

Do có cấu tạo phức tạp và phải chịu tải trọng của cả cơ thể nên khớp gối thường bị chấn thương nhất. Các chấn thương đầu gối thường gặp trong thể dục thể thao là:

  • Chấn thương dây chằng chéo trước (ACL):

Dây chằng chéo trước nằm ở trung tâm của đầu gối, có chức năng điều khiển chuyển động quay và chuyển động về phía trước của xương cẳng chân.

Chấn thương này xảy ra khi vận động viên tiếp đất sai kỹ thuật, đổi hướng di chuyển đột ngột, dừng lại nhanh chóng hoặc bị một cú va chạm trực tiếp vào đầu gối. Những người bị rách dây chằng chéo trước thường nghe thấy tiếng bật và sau đó cảm thấy đầu gối rất đau, sưng và không cử động được nữa.

  • Chấn thương dây chằng chéo sau (LCP):

So với dây chằng chéo trước, dây chằng chéo sau lớn và mạnh hơn nên khi gặp phải một lực tác động mạnh khiến cơ thể khuỵu xuống và dồn toàn bộ lực lên đầu gối, bạn mới bị rách dây chằng chéo sau. Các triệu chứng thường thấy là đau dữ dội vùng gối, đầu gối sưng và khớp gối lỏng lẻo.

  • Chấn thương dây chằng chéo giữa (MCL):

Dây chằng chéo giữa nằm ở bên trong đầu gối, kết nối xương cẳng chân trên (xương đùi) với xương chày. Dây chằng chéo giữa bị rách trong trường hợp khớp gối bị đẩy sang một bên khi thực hiện một động tác sai hoặc chịu lực tác động mạnh trực tiếp vào đầu gối. Các triệu chứng thường thấy là đầu gối bị đau, sưng và khớp lỏng lẻo.

  • Chấn thương xương bánh chè (Hội chứng Patellofemoral):

Xảy ra khi xương bánh chè không di chuyển một cách trơn tru, làm tổn thương mô dưới xương bánh chè. Vận động viên chạy bộ, bóng chuyền và bóng rổ là đối tượng có nguy cơ cao gặp phải chấn thương này.

Chấn thương vai

Sai khớp vai, viêm hoặc rách vòng bít quay, viêm gân chóp xoay, vai đông cứng, tổn thương sụn viền khớp vai là những chấn thương vai thường gặp khi chơi thể thao.

 

chấn thương thể thao là gì-8

Triệu chứng thường gặp gồm: đau, sưng, cứng vùng vai; không thể cử động vai và cánh tay bình thường; khớp vai biến dạng…Vận động viên chơi các môn thể thao sử dụng chi trên nhiều như bóng chuyền, tennis, bơi lội… có nguy cơ cao bị chấn thương vai

Gãy xương

Gãy xương trong thể thao là tình trạng xương bị gãy do lực tác động mạnh từ bên ngoài. Xương có thể gãy theo chiều dọc, chiều ngang, ở nhiều vị trí hoặc gãy thành nhiều mảnh.

Dấu hiệu gãy xương gồm: âm thanh lạo xạo dưới da khi chấn thương xảy ra, đồng thời vị trí xương gãy bị bầm tím, sưng đỏ, biến dạng. Bạn cũng không thể vận động linh hoạt tại nơi bị gãy.

Viêm cân gan chân

Viêm cân gan chân là tình trạng viêm cơ bàn chân – dây chằng nối gót chân với mặt trước của bàn chân, hỗ trợ vòm bàn chân. Triệu chứng thường gặp có thể là cơn đau nhói vào buổi sáng khi rời khỏi giường, hoặc sau khi hoạt động.

Các giải pháp hồi phục viêm cân gan chân gồm: nghỉ ngơi, chườm đá, dùng thuốc chống viêm không steroid (NSAID) và các bài tập giãn cơ đặc biệt.

Viêm gân Achilles (A-sin)

chấn thương thể thao là gì-9

Viêm a-sin (gân gót) là tình trạng viêm gân gót chân gây đau, sưng và cứng. Cơn đau trở nên tồi tệ hơn sau khi vận động, có thể dẫn đến tình trạng rách hoặc đứt gân gót. Trong một số trường hợp, các gai xương có thể phát triển bên trong gót chân.

Trật khớp

Chấn thương thể thao có thể làm trật khớp xương trong cơ thể bạn. Khi điều đó xảy ra, một đầu xương bị chệch ra khỏi hốc xương. Điều này gây ra cảm giác đau và dẫn đến sưng và yếu.

Chấn thương chóp xoay

4 mảnh cơ phối hợp với nhau tạo thành một chóp xoay. Chóp xoay giữ vai chuyển động theo mọi hướng. Chỉ cần một vết rách ở bất kỳ cơ nào có thể làm suy yếu chóp xoay.

Phương pháp điều trị chấn thương thể thao

Phương pháp R.I.C.E là một chế độ điều trị phổ biến cho các chấn thương thể thao. Nó viết tắt của quá trình nghỉ ngơi, chườm đá, băng nén vết thương và nâng cao. Phương pháp này rất hữu ích cho những chấn thương nhẹ. Bạn có thể dễ dàng thực hiện tức thời ngay tại nhà.

chấn thương thể thao là gì-5

Để đạt hiệu quả tốt nhất, hãy thực hiện phương pháp này trong khoảng 24 – 36 giờ đầu tiên ngay sau chấn thương. Nó có thể giúp giảm sưng và ngăn ngừa tình trạng bầm tím vào những ngày đầu sau chấn thương.

Nếu bạn cảm thấy chấn thương nghiêm trọng, hãy gặp bác sỹ ngay nhé! Hãy tìm kiếm cách chăm sóc khẩn cấp nếu khớp bị thương và có dấu hiệu:

  • Sưng và đau dữ dội
  • Nổi cục rõ
  • Kêu răng rắc khi sử dụng khớp
  • Yếu và không thể đặt trọng lượng lên khớp
  • Không ổn định

Hãy tìm kiếm sự chú ý khẩn cấp nếu bạn gặp những điều dưới đây sau chấn thương:

  • Khó thở
  • Chóng mặt
  • Sốt

Chấn thương thể thao nghiêm trọng có thể yêu cầu phẫu thuật và vật lý trị liệu. Hãy hẹn gặp bác sĩ để có được lời khuyên cũng như cách điều trị hiệu quả nhất nhé!

Trường hợp chấn thương chỉ dừng lại ở mức độ đau nhức, bạn có thể cân nhắc việc sử dụng ghế mat-xa để thư giãn mỗi ngày. Đây là liệu pháp an toàn, hiệu quả dành cho cả bạn và gia đình đấy!

Bí quyết tránh chấn thương thể thao

Cách tốt nhất để ngăn ngừa chấn thương thể thao là khởi động đúng cách và giãn cơ. Cơ bắp cứng dễ bị kéo giãn quá mức và rách. Khi cơ ấm lên, chúng sẽ linh hoạt hơn. Khi đó, cơ có thể quen với những chuyển động nhanh, uốn cong và giật, làm giảm chấn thương xảy ra.

Dưới đây là một số mẹo giúp bạn tránh chấn thương thể thao ngay từ đầu:

Sử dụng đúng kỹ thuật

chấn thương thể thao là gì-1

Tìm hiểu cách thích hợp để di chuyển trong khi chơi thể thao. Các loại bài tập khác nhau đòi hỏi các tư thế kỹ thuật khác nhau. Ví dụ, trong một số một thể thao, uốn cong đầu gối đúng lúc có thể giúp bạn tránh chấn thương cột sống hoặc hông.

Sử dụng phụ kiện luyện tập phù hợp

Khi luyện tập, một đôi giày tập phù hợp với bàn chân và các bài tập luôn là điều tiên quyết. Bên cạnhd dó, những đồ phụ kiện luyện tập khác nếu không phù hợp có thể làm tăng nguy cơ chấn thương cho bạn đấy!

Không tập luyện quá sức

Nếu bạn thấy đau, hãy đảm bảo rằng mình được chữa lành trước khi bắt đầu lại. Đừng cố tập luyện trong khi đang bị thương. Nếu trở lại sau khi để cơ thể hồi phục, bạn nên từ từ quay lại luyện tập thay vì nhảy ngay vào tập luyện với mức cường độ như trước đó.

Hạ nhiệt

chấn thương thể thao là gì-6

Hãy nhớ thực hiện những bài tập hạ nhiệt sau khi hoạt động. Thông thường, điều này liên quan đến việc thực hiện cùng một động tác kéo giãn và những bài tập liên quan đến khởi động.

Tiếp tục vận động chậm rãi

Bạn không nên để mình nghỉ ngơi quá lâu. Điều này có thể trì hoãn việc chữa lành. Sau khoảng 48 tiếng thực hiện phương pháp R.I.C.E, bạn có thể bắt đầu sử dụng nhiệt để giãn cơ bị cứng. Hãy thực hiện chậm rãi và dần dần quay lại tập thể dục hoặc môn thể thao bạn lựa chọn.

Kết luận

Với những thông tin mà Toshiko vừa chia sẻ ở trên, chắc hẳn bạn đã hiểu chấn thương thể thao là gì, đồng thời cũng nắm được các loại chấn thương và cách điều trị. Hi vọng bạn có thể thông qua bài viết mà cẩn trọng hơn trong quá trình luyện tập, đặc biệt là biết cách phát hiện và xử lý khi gặp sự cố.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *